Nog wat slaperig wordt ik wakker. Het was weer een zware, maar super gezellige dag gisteren. Eerst een bakje kofie en dan een stevig ontbijt, want we hebben “iunne gooje boom nodig, zoals we dat zeggen, om er weer stevig tegenaan te kunnen gaan, want het is Carnaval!

Naar aanleiding van het leuke verhaal van Joop wou ik nog even wat vertellen als rasechte Limburger over onze Carnaval. Carnaval of zoals ze in Limburg zeggen “Vastelaovendj” is een tijd waar wij Limburgers, maar ook vele anderen zoals de Brabanders lang naar uitkijken. Een feest in de ruimste zin van het woord. Het begint in principe al in november op de 11 van de 11, want dan wordt het carnavalsfeest officieël geopend. De burgemeesters geven dan of enkele dagen voor de carnaval, tijdens de sleuteloverdracht, de sleutel van het stadhuis of gemeentehuis af aan de prins van de stad of het dorp en hij is dan heerser t/m dinsdag van de carnaval.

Carnaval is van oorsprong een Katholiek feest. Het feest wordt gevierd in de 3 dagen voorafgaand aan de vastentijd die begint op Aswoensdag. Het feest eindigt dan ook om middernacht op dinsdag 12:00 uur want dan begint de vastentijd. Dit is een periode van 40 dagen tot aan Pasen.

Ik weet nog als kind dat we ook zeker vóór 12 uur thuis moesten zijn en de 40 dagen erna helemaal geen snoep meer mochten eten. Deze werden in een pot gedaan welke pas geopend mocht worden na die 40 dagen. Voor veel kinderen was dit een helse tijd, echter voor mij was het geen enkel probleem. Ik was (en ben eigenlijk nog steeds) iemand die helemaal niet van snoep hield en veel liever een boterham had dan snoep. Voor mij dus een eitje.

Wat veel moeilijker was, was om vóór 12:00 uur weer thuis te zijn, want die laatste dag van de vastelaovendj is het op de een of andere manier altijd nou net het gezelligste van die dagen. Ik weet ook niet waarom, maar day is zo. Waarschijnlijk omdat het daarna weer over is en we weer een jaar moeten wachten.

Maar even terug naar het begin. Op zondag hebben wij in het dorp altijd een optocht. Daarin lopen vele mensen uit het dorp mee als groep of als duo of alleen als einzelgänger. De optocht heeft altijd een thema en van daaruit worden er een leuk idee bedacht om in de optocht te tonen. Onze neefjes Wout en Tim en hun vrienden (van ± 16 jaar) hebben dit jaar een schitterende wagen helemaal zelf gemaakt.

Maanden van te voren zijn ze al begonnen met lassen, timmeren en plakken om tot een schitterende wagen te komen. Het beweegt ook nog allemaal. Ik heb hun dit jaar geholpen met de beschildering van de wagen. Ik hoop dat ze er de eerste plaats mee gaan halen. Ze hebben echter stevige concurrentie van vele andere groepen in het dorp die ook al maanden ijverig werken aan hun wagen. Ja, de concurrentie is erg groot, maar het moet hun lukken de begeerde troffee binnen te halen. Jongens, succes! Jullie hebben hem dik verdiend.

Het leuke is, dat zo’n groep jeugd, niet zoals veel andere jeugd, samen de carnaval viert in het eigen dorp. Het maken van de wagen brengt hun samen. Het wordt een hechte vriendenclub en ze gaan dan ook samen stappen in eigen dorp. Ze hebben allemaal dezelfde kostuums aan en vormen zo een kleurrijk geheel. Dat is mooi, want helaas trekt steeds meer jeugd uit het dorp weg en gaat naar de mega grote feesten in de stad. Nee, bij ons is het gelukkig erg gezellig in het dorp Neeritter en drinken we heel wat biertjes weg met die dagen. Uiteraard wordt er ook lekker gekookt en eten we tussendoor goeje kost zoals kaojsjottel, brüätjes, eikes en lekker vleis. Dat is hard nodig om er daarna weer stevig tegen aan te kunnen met drinken hossen en zingen.

Carnaval is veel meer dan 3 dagen feesten voor ons Limburgers. Het begint namelijk al weken van te voren. Allereerst wordt er een prins uitgeroepen die de sleutel van het stadhuis ontvangt en gaat heersen over het rijk (dorp of stad). Dit gebeurt op het Prinsebal. De oud prins wordt ontdaan van zijn kleding.en de nieuwe prins of het Prinsenpaar wordt feestelijk in hun nieuwe kostuum gestoken. Hij verteld z”n proclamatie.en de spreuk waarmee hij al die dagen door het dorp zal trekken.

Daarnaast zijn er variërend van dorp tot dorp nog vele activiteiten zoals een boeren bruiloft, waarbij 2 mensen uit het dorp samen trouwen aan het einde van de carnaval wordt dit huwelijk dan weer ontbonden. Op de bruiloft is de hele familie ( speciaal samengesteld voor die gelegenheid) aanwezig alsook de (nep) pastoor. De genodigde nemen allemaal eten mee zoals spruitjes en boerenkool, maar ook eten dat onder de genodigden wordt uitgedeeld zoals bloedworst, bruin brood, huidvlees, gehaktballen, braadworst etc.
Erg gezellig en altijd weer volle bak.

Ook zijn er voorafgaand aan de carnaval de Bonte avonden, waarin allerlei skatches en Butten worden opgedragen. In veel dorpen een uitgelezen kans om de middenstand en de politiek d”r eens flink van langs te geven. Met veel humor uiteraard.

Dan is er nog de Prinserecepsiej, waar genodigden en ongenodigden de prins kunnen feliciteren en hem een cadeau kunnen geven. De raden van 11 uit de aangrenzende dorpen zijn hierbij ook aanwezig.

De meeste activiteiten worden zowel voor volwassenen als voor de jeugd georganiseerd. Zo is er een Jeugd Raad van 11, Jeugdsleuteloverdracht, Jeugdbontemiddag, Jeugdoptocht, Jeugdboerenbruiloft en meer. Want de jeugd heeft de toekomst.

Helaas zijn er ook veel tradities verloren gegaan, door al die regelgeving in ons land. Zo gingen ze vroeger altijd door het dorp met een levend varken. Deur aan deur ging de raad van 11 voorbij. De mensen mochten dan voor een klein bedrag raden wat het gewicht van het varken was. Degene die he dichtste bij het juiste gewicht zat mocht het varken hebben. Dit om de kas wat te spekken van de carnavalsvereniging. Helaas mag dit niet meer en gaan ze tegenwoordig met een kruiwagen vol levensmiddelen langs de deuren.

Een andere traditie was om de Walvaeger (zo heten de carnavalisten van Neeritter) te verdrinken in de beek om het einde in te luiden van de carnaval. In Ittervoort werd altijd Puinie verbarndj. Puini komt van Puinesjödders en zij heersen in Ittervoort. Ieder dorp heeft zo z’n eigen tradities. Helaas mag dit allemaal niet meer en wordt nu i.p.v. Puinie verbranje een kleine vuurkorf aangestoken. Jammer allemaal, maar het is niet anders …

En houden alle Limburgers van Carnaval? Nou, gelukkig niet! Er zijn er velen die de herrie ontvluchten en liever rustig een bakje koffie gaan drinken met een stukje vlaai bij Forellenvijver Heioord in Neeritter. Daar is het met die dagen altijd hartstikke druk. Wij gaan toch liever het feestgedruis in met die dagen en genieten van een lekker pilsje en hossen er stevig op los.

Het mooiste aan carnaval is dat je even iemand anders kunt zijn door je te verkleden, al je zorgen kunt vergeten 3 dagen lang en samen met vrienden feest kunt vieren. Alleen maar feest vieren en heel veel lol maken.

Heerlijk!
Dat zouden meer mensen moeten doen …